Gdzie wyrzucić elektrośmieci
Przy większości rzeczy z mieszkania o tym, gdzie je oddać, decyduje regulamin gminy. Przy sprzęcie elektrycznym decyduje ustawa, ta sama w całym kraju. Dlatego akurat tu odpowiedzią jest zakaz, a nie dobra rada. Malard wywozi z Warszawy i okolic meble i gabaryty, ale nie elektrośmieci: te odbiera się drogą opisaną niżej.
To nie jest gabaryt, i nie decyduje o tym miasto
Listy odpadów wielkogabarytowych ustala regulamin utrzymania czystości konkretnej gminy. Dlatego dywan bywa gabarytem w jednym mieście, a w innym nie. Przy sprzęcie elektrycznym tej dowolności nie ma. Zakaz umieszczania zużytego sprzętu łącznie z innymi odpadami stoi w ustawie o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym i obowiązuje wszędzie tak samo.
Ustawa idzie dalej. Posiadacz zużytego sprzętu z gospodarstwa domowego ma obowiązek przekazać go zbierającemu zużyty sprzęt albo innemu uprawnionemu podmiotowi. Za umieszczenie sprzętu razem z pozostałymi odpadami przewidziana jest kara grzywny. Granicę samej kategorii gabarytów rozkłada na części osobny artykuł o gabarytach, w którym sprzęt elektryczny jest wymieniony po stronie wyjątków.
Sprzedawca przy zakupie nowego
sprzęt tego samego rodzaju
Kupując nową pralkę, możesz zostawić starą w punkcie sprzedaży. Ustawa mówi o sprzęcie tego samego rodzaju, który pełnił te same funkcje. Pralka za pralkę tak, pralka za telewizor nie.
Sprzedawca przy dostawie
w miejscu dostawy nowego
Jeśli nowy sprzęt jest przywożony do domu, dostawca ma obowiązek zabrać stary stamtąd, gdzie zostawia nowy. Warunek jest ten sam: ten sam rodzaj i te same funkcje. Zgłasza się to przy zamówieniu, nie przy drzwiach.
Duży sklep, bez kupowania czegokolwiek
sprzęt do 25 cm
Sklep o powierzchni sprzedaży co najmniej 400 metrów kwadratowych, poświęconej sprzętowi dla gospodarstw domowych, przyjmuje drobny sprzęt bez zakupu nowego. Granicą jest 25 cm w każdym wymiarze zewnętrznym.
PSZOK albo punkt mobilny
transport po Twojej stronie
Punkty selektywnego zbierania przyjmują elektroodpady od mieszkańców. Punkt mobilny bierze tylko sprzęt, którego żaden wymiar nie przekracza 25 cm, więc lodówkę wieziesz do punktu stacjonarnego.
Obowiązek sklepu, czyli trzy różne reguły w jednym przepisie
Blok podobnych pytań w wyszukiwarce jest przy tej frazie wypełniony nazwami sieci handlowych. Odpowiedź jest jednak wspólna, bo przepis mówi o dystrybutorze, a nie o konkretnym szyldzie. Reguły są trzy i łatwo je pomylić.
Przy zakupie w sklepie
Odbiór w punkcie sprzedaży, gdy oddawany sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co kupowany.
Przy dostawie do domu
Odbiór w miejscu dostawy nowego sprzętu, na tym samym warunku rodzaju i funkcji. Dotyczy również sprzedaży na odległość.
Bez żadnego zakupu
Sklep z powierzchnią sprzedaży co najmniej 400 metrów kwadratowych przeznaczoną na sprzęt dla domu przyjmuje drobne urządzenia do 25 cm.
Te 25 cm wraca potem w drugim miejscu: mobilne punkty zbierania odpadów w Warszawie biorą sprzęt, którego żaden zewnętrzny wymiar nie przekracza tej granicy. Czajnik czy suszarka zmieszczą się w obu drogach. Pralka w żadnej.
Cztery pomyłki, które widać na każdym osiedlu
Trzy pierwsze biorą się z dobrych chęci. Ktoś chce zrobić porządek i wynosi sprzęt tam, gdzie stoją inne rzeczy do zabrania. Efekt jest odwrotny od zamierzonego.
Wystawienie telewizora z gabarytami
Najczęstszy błąd i jedyny, który ma własny przepis. Zużytego sprzętu nie wolno umieszczać łącznie z innymi odpadami. Telewizor oparty o wystawione szafki nie jest więc wyrzucony, tylko porzucony obok odpadów.
Oddanie lodówki bez sprężarki
Sprzęt pozbawiony istotnych części jest niekompletny w rozumieniu ustawy, a zbierać taki może tylko wąska grupa podmiotów. Wymontowanie silnika albo kabla przed oddaniem zamyka Ci drogę, która przed chwilą stała otworem.
Zostawienie sprzętu przy pojemnikach na noc
Pralka postawiona wieczorem przy altance zostaje tam na tydzień. Nikt jej nie zabierze przy zwykłym odbiorze, bo nie jedzie tam, gdzie jadą zmieszane. Odpowiada za nią ten, kto ją tam postawił.
Piwnica jako poczekalnia
Stary telewizor schodzi do piwnicy przy pierwszej przeprowadzce i zostaje tam na lata. Przy opróżnianiu lokalu wychodzi razem z resztą, tylko że wtedy nikt już nie pamięta, czy działa.
Drugi punkt zaskakuje najczęściej. Ustawa osobno definiuje sprzęt niekompletny, czyli taki, w którym brakuje istotnych części z dnia wprowadzenia do obrotu. Zbierać taki sprzęt wolno tylko wybranym podmiotom, więc rozebrana lodówka staje się trudniejsza do oddania niż cała.
Jak to wygląda w Warszawie
Miasto wymienia kilka dróg obok siebie: sklepy, punkty stacjonarne, punkty mobilne, pojemniki na drobny sprzęt oraz odbiór dużych urządzeń po wcześniejszym umówieniu. Podział między nimi przebiega po wielkości. Duże urządzenia, czyli lodówki, pralki, zmywarki i telewizory, idą drogą, w której ktoś po nie przyjeżdża albo ktoś je dowozi.
Adresy punktów, godziny i to, czego nie przyjmą, trzymamy w artykule o PSZOK-ach w Warszawie, żeby nie rozjeżdżały się po serwisie. Terminy odbioru gabarytów, czyli tego, czym elektrośmieci nie są, opisuje tekst o starych meblach.
Jak to wygląda u nas
Jeśli kupujesz nowy sprzęt, najtańszą drogą jest zostawienie starego sprzedawcy. Mówimy to wprost, bo przy jednej lodówce nasz przyjazd nie ma przewagi nad dostawą, która i tak podjedzie pod klatkę.
Nas woła się wtedy, gdy sprzętu jest więcej albo gdy trzeba go znieść z piętra bez windy. Najczęściej dzieje się to przy opróżnianiu mieszkania, kiedy telewizor z piwnicy schodzi razem z meblami, a każda z tych rzeczy jedzie potem gdzie indziej. Samym transportem lodówki zajmujemy się też wtedy, gdy ma ona jeszcze służyć w nowym miejscu.
Częste pytania
- Czy sklep ma obowiązek przyjąć stary sprzęt AGD?
- Tak, i wynika to wprost z ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Dystrybutor odbiera zużyty sprzęt w punkcie sprzedaży, o ile jest on tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt sprzedawany. Przy dostawie nowego zabiera stary z miejsca dostawy, na tych samych warunkach.
- W jakim sklepie można oddać elektrośmieci?
- Obowiązek dotyczy każdego dystrybutora, więc nie chodzi o jedną sieć. Osobna reguła obejmuje sklepy o powierzchni sprzedaży co najmniej 400 metrów kwadratowych poświęconej sprzętowi dla gospodarstw domowych. Taki sklep przyjmuje sprzęt, którego żaden zewnętrzny wymiar nie przekracza 25 cm, bez konieczności zakupu nowego.
- Czy lodówkę można wystawić jako gabaryty?
- Nie. Ustawa zakazuje umieszczania zużytego sprzętu łącznie z innymi odpadami, a lodówka jest zużytym sprzętem. Za złamanie tego zakazu przewidziana jest kara grzywny. Lodówkę oddaje się sprzedawcy przy zakupie nowej, do punktu selektywnego zbierania albo umówionej firmie.
- Czy na gabaryty można oddać pralkę?
- Nie, z tego samego powodu co lodówki. Pralka jest sprzętem elektrycznym, więc obowiązuje ją odrębna droga, a nie termin odbioru gabarytów z harmonogramu. Wystawiona przy meblach blokuje miejsce gromadzenia odpadów i zostaje tam do czasu, aż ktoś ją stamtąd zabierze.
- Czy odbiór elektrośmieci jest płatny?
- Ustawa nakłada na dystrybutora obowiązek nieodpłatnego odbioru w opisanych wyżej sytuacjach. Punkty selektywnego zbierania przyjmują elektroodpady wytworzone w gospodarstwach domowych mieszkańców. Osobną sprawą jest zamówiony przyjazd firmy po sprzęt, który trzeba znieść z piętra, bo to już usługa transportowa.
- Jak pozbyć się starego telewizora?
- Jeśli kupujesz nowy, najprościej oddać stary przy zakupie albo przy dostawie. Jeśli nie kupujesz, zostaje punkt selektywnego zbierania, do którego telewizor trzeba dowieźć. Trzecia droga to umówiona firma, i wybiera się ją zwykle wtedy, gdy poza telewizorem schodzi jeszcze kilka innych rzeczy.