Utylizacja wełny mineralnej: gdzie ją oddać i czy jest szkodliwa
Starej wełny mineralnej nie przyjmie PSZOK i nie zabierze jej odbiór gabarytów. Warszawa zalicza ją do odpadów, które przekazuje się uprawnionej firmie. Przy remoncie robionym samemu płaci za to właściciel. Malard zdejmuje wełnę z poddaszy w Warszawie i okolicach, pakuje ją na miejscu i ładuje, a wywóz i utylizację zleca firmie z uprawnieniami.
Gdzie oddać wełnę mineralną w Warszawie
Miejska wyszukiwarka segregacji „Segreguj na 5” ma dla wełny jedną kategorię: odpady do indywidualnego przekazania uprawnionej firmie. Tę samą dostały styropian budowlany i papa. Na liście rzeczy, których PSZOK nie przyjmuje, wełna mineralna stoi wprost. Miejski odbiór gabarytów też jej nie zabierze.
Zostają trzy drogi, którymi wełna faktycznie wyjeżdża z domu.
- Firma, która ją zdejmuje
- Najprostsza droga, bo odpad nie zostaje u Ciebie ani dnia. Zapytaj przed zleceniem, czy wywóz wchodzi w zakres demontażu, i dopilnuj, żeby wełna nie trafiła do worków z gruzem.
- Kontener zgłoszony jako izolacja
- Firma kontenerowa przyjmie wełnę, jeśli od początku wie, co jedzie. Wrzucona po cichu do kontenera na gruz zmienia jego zawartość, a o rozliczeniu decyduje najgorszy składnik ładunku.
- Odbiór spakowanych worków
- Gdy demontaż robisz sam, a wełny jest niewiele, zamawiasz odbiór u firmy od odpadów budowlanych. Płacisz za to sam: miasto pisze wprost, że przy samodzielnym remoncie wełnę zagospodarowuje się na własny koszt.
Kod odpadu to zwykle 17 06 04
W rozporządzeniu o katalogu odpadów zwykła wełna mieści się w kodzie 17 06 04. To materiały izolacyjne inne niż te z azbestem i te z substancjami niebezpiecznymi. Izolacje z azbestem mają kod 17 06 01*, a inne izolacje z substancjami niebezpiecznymi 17 06 03*. Gwiazdka oznacza odpad niebezpieczny i zupełnie inną procedurę.
Stara wełna z poddasza to zwykle 17 06 04. Jeśli na tym samym dachu leżą płyty azbestowe, to osobny odpad z osobnymi przepisami. Powiedz o nich firmie przed wyceną. Jak rozdzielić resztę odpadów z remontu, opisaliśmy w poradniku gdzie wyrzucić gruz.
Czy wełna mineralna jest szkodliwa
Drażni, ale nie jest azbestem. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) oceniła wełnę szklaną, skalną i żużlową w 2002 roku. Uznała, że nie da się ich zaklasyfikować jako rakotwórczych dla ludzi, czyli grupa 3. Wyższą kategorię, 2B, dostały tylko ogniotrwałe włókna ceramiczne i włókna szklane specjalnego przeznaczenia.
Prawo unijne podchodzi do tego ostrożniej. Rozporządzenie CLP traktuje wełnę mineralną jako substancję podejrzewaną o działanie rakotwórcze, chyba że włókna przejdą badania biotrwałości opisane w tak zwanej uwadze Q. Chodzi o to, czy organizm szybko się ich pozbywa. Producenci wełny badają swoje włókna pod tym kątem. O wełnie, która od dekad leży na Twoim poddaszu, zwykle nie wiesz nic.
Najbardziej odczuwalne jest co innego. Instytut CIOP-PIB pisze, że sztuczne włókna mineralne działają drażniąco na skórę, oczy i drogi oddechowe. Robią to głównie grubsze włókna, mechanicznie. Dolegliwości zwykle ustępują po zakończeniu narażenia, więc swędzenie po pracy na poddaszu mija.
Jak zdjąć i spakować wełnę, żeby nie swędziało
- Osłoń oczy, skórę i drogi oddechowe
- Okulary z osłonami bocznymi albo gogle, rękawice, koszula z długim rękawem, długie spodnie i półmaska filtrująca. Tak ochronę przy wełnie opisuje producent wełny kamiennej w swojej karcie bezpieczeństwa.
- Sprzątaj odkurzaczem albo na mokro
- Zamiatanie na sucho podrywa włókna w powietrze. Producenci zalecają odkurzacz albo zwilżenie przed sprzątaniem. Włókien ze skóry ani z ubrania nie zdmuchuj sprężonym powietrzem.
- Pakuj tam, gdzie zdejmujesz
- Worek zamyka się na poddaszu, zanim wełna pojedzie przez mieszkanie. Każde przejście z luźną izolacją zostawia włókna na schodach i w przedpokoju.
Gdy włókna dostaną się na skórę, zmyj je mydłem i zimną wodą, nie trzyj i nie drap. Oczy przepłucz dużą ilością wody i nie pocieraj ich. Tak opisuje pierwszą pomoc karta producenta.
Jak to wygląda, gdy zdejmujemy ją my
Wełnę pakujemy na poddaszu, znosimy, ładujemy i przekazujemy do wywozu. Przy większych dachach zamawiamy kontener, który firma wywożąca odpady podstawia na czas prac i odbiera z zawartością. Mokra albo zbita wełna waży więcej i schodzi wolniej, więc mówimy o tym przy wycenie. Po zdjęciu izolacji wyciągamy zszywki i resztki mocowań, a więźba zostaje gotowa pod nowe ocieplenie.
Zakres i przebieg prac opisaliśmy przy demontażu wełny mineralnej. Gdy przy okazji zostaje gruz, płyty albo stare deski, jedzie to jako wywóz gruzu.
Częste pytania
- Gdzie oddać starą wełnę mineralną?
- Uprawnionej firmie, która odbiera odpady budowlane. W Warszawie PSZOK jej nie przyjmie i nie zabierze jej też miejski odbiór gabarytów. Najprościej jest wtedy, gdy firma, która zdejmuje izolację, od razu organizuje też wywóz, bo nie musisz szukać odbiorcy osobno.
- Jak pozbyć się wełny mineralnej?
- Spakuj ją w worki od razu przy zdejmowaniu, nie mieszaj z gruzem i zamów odbiór u firmy od odpadów albo kontener zgłoszony jako materiał izolacyjny. Przy remoncie robionym samodzielnie płacisz za to sam. Tak stoi w miejskich zasadach dla PSZOK-ów.
- Co zrobić z resztkami wełny mineralnej?
- Resztki po ociepleniu mają ten sam status co stara wełna, więc nawet kilka worków nie pojedzie do PSZOK-u. Czyste, suche resztki nowej wełny najprościej zużyć przy tym samym ociepleniu, zanim staną się odpadem.
- Czy wełna mineralna jest rakotwórcza?
- Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem uznała w 2002 roku, że wełny szklanej, skalnej i żużlowej nie da się zaklasyfikować jako rakotwórczych dla ludzi. Prawo unijne jest ostrożniejsze: traktuje wełnę jako podejrzewaną o takie działanie, chyba że włókna przejdą badania biotrwałości. O starej wełnie z poddasza zwykle nic nie wiadomo, więc przy demontażu warto się chronić.
- Czym grozi wdychanie wełny mineralnej?
- Podrażnieniem. Instytut CIOP-PIB pisze, że sztuczne włókna mineralne działają drażniąco na skórę, oczy i drogi oddechowe, a dolegliwości zwykle ustępują po zakończeniu narażenia. Dlatego przy zdejmowaniu starej izolacji zakłada się półmaskę filtrującą i okulary.
- Jak pozbyć się wełny mineralnej ze skóry?
- Zmyj włókna mydłem i dużą ilością zimnej wody. Nie trzyj i nie drap swędzącego miejsca. Nie zdmuchuj ich też sprężonym powietrzem. Oczy przepłucz dużą ilością wody, bez pocierania.
- Zabieracie wełnę po demontażu?
- Tak, wywóz zdjętej wełny organizujemy razem ze zleceniem. Pakujemy ją na poddaszu, znosimy i ładujemy, a wywóz i utylizację wykonuje firma z uprawnieniami. Przy większych dachach zamawiamy u niej kontener na czas prac. Worków na posesji nie zostawiamy.